Europejski sektor recyklingu tworzyw sztucznych stoi przed największym wyzwaniem od dziesięcioleci. Rosnący import tańszych pierwotnych tworzyw sztucznych, spadający popyt na materiały pochodzące z recyklingu oraz przerwy w działalności na całym kontynencie doprowadziły do sytuacji, którą wielu określa mianem kryzysu recyklingu tworzyw sztucznych w UE. Bez szybkiej i ukierunkowanej interwencji Europa ryzykuje utratę nie tylko swoich krajowych zdolności recyklingowych, ale także tempa realizacji celów związanych z gospodarką o obiegu zamkniętym i Zielonym Ładem.
Konkurencja ze strony tanich polimerów pierwotnych
W ostatnich miesiącach firmy zajmujące się recyklingiem tworzyw sztucznych odczuły presję w swojej branży. Zakłady w całej Europie zgłaszały:
- Gwałtowny spadek wielkości produkcji
- Rosnąca konkurencja ze strony tanich polimerów pierwotnych importowanych spoza UE
- Zamknięcia zakładów i skrócenie godzin pracy spowodowane niemożliwymi do utrzymania marżami
Do tych trudności dochodzą wahania cen energii, zaostrzone warunki finansowania oraz rynek wciąż wychodzący z kryzysu spowodowanego pandemią. Jaki jest tego skutek? Wiele przedsiębiorstw zajmujących się recyklingiem ma trudności z utrzymaniem skali działalności i wydajności niezbędnych do konkurowania na rynku, co sprawia, że Europa staje się coraz bardziej zależna od importowanych tworzyw sztucznych i materiałów pochodzących z recyklingu.
Plan działania na rzecz gospodarki o obiegu zamkniętym
Recykling stanowi fundament planu działania UE na rzecz gospodarki o obiegu zamkniętym. Każda tona tworzyw sztucznych poddana recyklingowi w kraju:
- Zmniejsza zapotrzebowanie na pierwotne tworzywa sztuczne wytwarzane z paliw kopalnych
- Ogranicza emisję gazów cieplarnianych
- Zapewnia obieg cennych surowców w europejskiej gospodarce
- Wspiera lokalne miejsca pracy i innowacje
Jeśli Europa straci teraz swoją infrastrukturę recyklingową, jej późniejsza odbudowa będzie kosztowna, powolna i trudna z politycznego punktu widzenia — co może zniweczyć realizację celów UE dotyczących materiałów pochodzących z recyklingu na rok 2030 oraz zobowiązań w zakresie rozszerzonej odpowiedzialności producenta (EPR).
Proponowane przez UE środki wsparcia
Aby zapobiec dalszemu spadkowi zdolności przetwórczych w zakresie recyklingu, Komisja Europejska rozważa wprowadzenie ukierunkowanych środków wsparcia dla podmiotów zajmujących się recyklingiem tworzyw sztucznych, które mogłyby obejmować:
- Zachęty finansowe mające na celu zrównoważenie wysokich kosztów operacyjnych
- Mechanizmy stabilizujące rynek, mające na celu zwiększenie popytu na materiały pochodzące z recyklingu
- Monitorowanie importu w celu zapewnienia uczciwej konkurencji z tworzywami sztucznymi pierwotnymi pochodzącymi z zagranicy
- Narzędzia polityczne służące wzmocnieniu systemów rozszerzonej odpowiedzialności producenta (EPR) oraz wymogów dotyczących projektowania z myślą o recyklingu
Zwolennicy branży twierdzą, że takie działania nie stanowią pomocy finansowej, lecz inwestycję – taką, która zabezpiecza infrastrukturę niezbędną do stworzenia zrównoważonego łańcucha dostaw tworzyw sztucznych.
Co mówią liderzy branży
Liderzy branży recyklingu tworzyw sztucznych ostrzegają, że bez podjęcia odpowiednich działań w Europie może dojść do fali trwałych zamknięć zakładów. Zagroziłoby to nie tylko realizacji celów w zakresie recyklingu, ale także osłabiło wiodącą pozycję Europy w dziedzinie innowacji dotyczących zrównoważonych materiałów.
W firmie WasteTrade na własnej skórze przekonaliśmy się, jak silny i konkurencyjny sektor recyklingu przynosi korzyści całemu łańcuchowi dostaw — od podmiotów zajmujących się zbiórką odpadów, przez producentów, aż po konsumentów końcowych. Stabilny rynek tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu ma zasadnicze znaczenie dla zapewnienia realizacji globalnych celów gospodarki o obiegu zamkniętym.
Polityka i zachęty rynkowe muszą ze sobą współgrać
Aby UE mogła zrealizować swoje ambitne cele, polityka i zachęty rynkowe muszą ze sobą współgrać. Wsparcie dla podmiotów zajmujących się recyklingiem powinno iść w parze z:
- Bardziej rygorystyczne wymagania dotyczące zawartości materiałów pochodzących z recyklingu w projektowaniu opakowań i produktów
- Szybsze wdrożenie mechanizmów finansowania EPR
- Inwestycje w zaawansowane technologie recyklingu i sortowania
- Ściślejsza współpraca między firmami zajmującymi się recyklingiem, przetwórcami i właścicielami marek
Dołącz do dyskusji
Kryzys związany z recyklingiem tworzyw sztucznych w UE to nie tylko debata polityczna — to przełomowy moment dla przyszłości Europy pod względem środowiskowym i gospodarczym. Jeśli chcemy utrzymać cenne surowce w obiegu i zbudować odporną gospodarkę o obiegu zamkniętym, wsparcie dla podmiotów zajmujących się recyklingiem jest sprawą bezdyskusyjną.
Co o tym sądzicie? Czy zachęty finansowe wystarczą, by uratować europejski przemysł recyklingu tworzyw sztucznych, czy też konieczna jest głębsza reforma strukturalna?
Podzielcie się z nami swoimi opiniami w komentarzach lub skontaktujcie się z nami naLinkedInaby wziąć udział w dyskusji.


